Rehber › Bütünleme Sınavı: Kimler Girebilir, Not Nasıl Hesaplanır?
Bütünleme Sınavı: Kimler Girebilir, Not Nasıl Hesaplanır?
Son güncelleme: Ağustos 2026
Bütünleme, dönem sonunda başarısız olunan dersler için verilen ikinci sınav hakkıdır. Kuralları üniversiteden üniversiteye değişir ve en çok karıştırılan konu, alınan notun neyin yerine geçtiğidir.
Kimler bütünlemeye girebilir?
Genel kural: devam şartını sağlamış ve finale girme hakkı kazanmış olup dersten başarısız olan öğrenciler bütünlemeye girebilir. Buradan iki sonuç çıkar:
- Devamsızlıktan kalmışsanız (DZ / NA notu) bütünleme hakkınız yoktur. Devamsızlık, sınavla telafi edilebilecek bir eksiklik değildir.
- Finale hiç girmediyseniz, çoğu üniversitede bütünlemeye girebilirsiniz — ama bu evrensel değil, yönetmeliğinizi kontrol edin.
Bazı üniversiteler şartlı geçen (DD/DC) derslerden not yükseltmek için de bütünleme hakkı tanır. Bu uygulama yaygın değildir.
Bütünleme notu neyin yerine geçer?
En yaygın uygulama: bütünleme notu final notunun yerine geçer, vize ve dönem içi ağırlıkları aynen korunur.
| Değerlendirme | Ağırlık | Final | Bütünleme sonrası |
|---|---|---|---|
| Vize | %40 | 50 | 50 (değişmez) |
| Final / Bütünleme | %60 | 35 | 70 |
| Ortalama | — | 41 | 62 |
Yani düşük vize notu bütünlemede de peşinizi bırakmaz. Vizeden 30 almış bir öğrenci, bütünlemeden 100 alsa bile %40/%60 ağırlıkla 72 alabilir — çoğu durumda yeterli, ama hedefi yüksek tutanlar için sınırlayıcı.
Dikkat
Bazı üniversitelerde bütünleme notu final yerine değil, doğrudan ders notu olarak alınır. Bu durumda vize etkisiz kalır. Hangi sistemin geçerli olduğunu bilmeden çalışma stratejisi kurmak riskli — izlenceye veya öğrenci işlerine sorun.
Final barajı bütünlemede de var mı?
Genellikle evet. Finalde uygulanan asgari puan barajı bütünleme için de geçerlidir. Ortalamanız yeterli çıksa bile barajın altında kalırsanız ders yine başarısız sayılır.
Bütünlemeden sonra ne olur?
Bütünleme, o ders için dönemin son hakkıdır. Buradan da başarısız olursanız ders bir sonraki dönem tekrar alınır. Bu durum planınızı iki yönden etkiler:
- Dersin açıldığı dönem güz ise, bahar döneminde tekrar alamazsınız; bir yıl beklersiniz.
- Ders bir ön koşul zincirinin parçasıysa, zincirin devamındaki dersler de gecikir.
Sık yapılan hatalar
- Bütünleme takvimini kaçırmak. Bütünleme sınavları final haftasının hemen ardından, çoğu zaman iki hafta içinde yapılır. Şehir dışına çıkmadan önce takvimi kontrol edin.
- Başvuru gerektiğini bilmemek. Bazı üniversitelerde bütünlemeye girmek otomatik değildir; sistem üzerinden başvuru yapılması gerekir.
- "Nasılsa bütünleme var" diye finali hafife almak. Vize notu düşükse bütünleme sizi kurtarmayabilir; yukarıdaki tabloda görüldüğü gibi tavan sınırlıdır.
Sonraki dönemi planlarken
Bütünlemeden de kalınan ders bir sonraki döneme aktarılır ve programda çakışma yaratabilir. Transkriptini yükleyip kalan derslerini çakışmasız yerleştirebilirsin.
Bunlar da işine yarayabilir
- GNO ve AGNO Nasıl Hesaplanır? Örnekli AnlatımHarf notu katsayıları, GNO ve AGNO formülü, şartlı geçme (DC/DD) kuralı ve not yükseltme mantığı.
- Harf Notu Sistemi: AA'dan FF'ye Not KarşılıklarıHarf notlarının katsayı karşılıkları, 100'lük sistemden dönüşüm ve bağıl değerlendirmenin aynı puanı nasıl farklı harfe çevirdiği.
- Vize ve Final Ağırlıkları: Geçmek İçin Finalden Kaç Almalıyım?Vize-final ağırlıklarının nasıl çalıştığı, geçme notu hesabı ve finalden gereken puanı bulmanın basit formülü.
- Şartlı Geçme (DD ve DC) Nedir? AGNO Barajı Neden Önemli?DD ve DC notlarının ne anlama geldiği, hangi şartla geçerli sayıldığı ve AGNO düşerse bu derslerin nasıl geri geldiği.
- Ders Tekrarı ve Not Yükseltme: Hangi Not Geçerli Olur?Başarısız dersin tekrarı, not yükseltmek için ders alma, hangi notun transkripte işlendiği ve AGNO'ya etkisi.
- Tek Ders Sınavı: Kimler Girebilir, Nasıl BaşvurulurMezuniyetine tek dersi kalan öğrenciler için tek ders sınavının şartları, başvuru süresi ve geçme notu.